You are here

Eski Türk Edebiyatına Giriş, Akçağ Yayınları, Ankara, 2006 Hazırlayanlar: Prof. Dr. Ahmet Mermer, Yrd. Doç. Dr. Lütfi Alıcı, Yrd. Doç. Dr. Muvaffak Eflatun, Dr. Yavuz Bayram, Neslihan Koç Keskin

Journal Name:

Publication Year:

DOI: 
http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.246
Author NameUniversity of AuthorFaculty of Author
Abstract (Original Language): 
Klâsik Türk Edebiyatı altı yüz yıllık bir geçmişi olan, içerisinde bizi biz yapan kültür unsurlarını barındıran çok geniş bir edebiyattır. Bünyesinde tasavvuf, dinî ilimler, musikîi, belâgat gibi birçok konu yer almaktadır. Belli kuralları olan ve bu kurallar çerçevesinde eserler veren yüzlerce şairi bir çatı altında toplamayı başaran bir sanat okuludur. Bu gelenek içerisinde yetişen şairler bu edebiyatın kurallarına uyarak yüzlerce eser meydana getirmişlerdir. Divan edebiyatındaki kurallı ve disiplinli ilerleyiş beraberinde eser yönünden zenginliği oluşmasına katkı sağlamıştır. Klâsik Türk Edebiyatı, edebiyatın sanat-sosyal-iletişim yönünü uygulamaya çalışan ve bu yönde eserler veren şairler çevresinde ortaya çıkmıştır. Tanıtımını yapmaya çalışacağımız bu eser de Klâsik Türk Edebiyatının farklı yönlerini insanlara ulaştırma gayesini güden ve Osmanlı kültürünü bizlere aktarmaya gayret eden bir çalışmadır. Bu anlayış doğrultusunda kaleme alınması takdire şayandır. Eser; Giriş, Vezin ve Aruz, Nazım Şekilleri, Edebî Sanatlar, Edebî Türler ve Yüzyıllara Göre Eski Türk Edebiyatı Tarihi olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. Her bir bölüm ayrı bir yazar tarafından yazılmıştır. Prof. Dr. Ahmet Mermer tarafından kaleme alınmış olan "Eski Türk Edebiyatına Giriş" bölümü divan şiiri, divan şairi ve şartları nedir sorularına bir cevap niteliğindedir. Yine giriş bölümünde Eski Türk Edebiyatı'nın ana çizgileri ve Kur'an, hadis, kısas-ı enbiya, tasavvuf gibi bu edebiyatın kaynakları hakkında bilgi verilmiştir. Tasavvuf ve bunun yansımaları olan vahdet-i vücûd, tecellî, aşk, insan kavramları ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Bu bölümde son olarak bazı kavramların tasavvuftaki terim anlamları zikredilmiştir. "Vezin ve Aruz" başlıklı 1. bölüm yine Prof. Dr. Ahmet Mermer tarafından oluşturulmuştur. Klâsik Türk Edebiyatının musikî yönünün de olduğu ifade edilerek bu özelliğin aruz vezninden kaynaklandığı belirtilmiştir. Aruz vezninin bir ahenk unsuru olduğu kadar metni doğru okumaya da bir araç olduğu kaydedilmiştir. Şairlerin aruz veznini rahat kullanabilmeleri için kullandıkları imale-zihaf-ulama hakkında bilgi verilmiştir. Aruz vezinleri detaylı bir şekilde anlatılarak bu vezinlerle ilgili çözümlemelere ve alıştırmalara olanak tanınmıştır.
1352-1353