You are here

XVII. Yüzyü Osmanlı Düşünce Dünyasında Bir Gazzâlî Şarihi Olarak Sadreddinzâde eş-Şirvânî ve Şerhu'r-Risâleti'l-Kudsiyye Örneğinde Şerh Geleneği

Sadr al-Din Zade Al-Shirwani as an Interpreter of Ghazall in the 17th Century Ottoman World of Thought and the Sharh Tradition in the Example of Sharh al-Risala al-qudsiyya

Journal Name:

Publication Year:

Author NameUniversity of AuthorFaculty of Author
Abstract (2. Language): 
This article, which focuses on Sadr al-Din Zade Al-Shirwani (d. 1036/1627), who was an eminent thinker in the 17th Century Ottoman history of thought, and his commentary on Ghazall's al-Risala al-qudsiyya, is written with two aims. One of these aims is to answer, in part, the following question of "how were Ghazall's (d. 505/1111) thoughts understood and interpreted in 17th century Ottoman thinking?", based on Sadr al-Din Zade Al-Shirwani. The other is, in order to prove the value of books written in the sharh tradition, basing the work on a tangible example, to examine in detail al-Shirwani's commentary on al-Risala al-qudsiyya from the beginning, that is, the actual title. Thus, a new case for researchers of the sharh period is presented on the following questions "are books referred to as commentaries (Sharh) in Islamic thought mere repetitions of earlier works and contain no new ideas?" or "are they original books, inspired by earlier texts, but surpassing them with new interpretations?" Beginning with information about Sadr al-Din Zade al-Shirwani's life and works, in this article we will discuss the actual title of the al-Shirwani's commentary, which has been referred to by different names in bibliographies. Then, we will go on to provide a number of examples related to issues of kalam, establishing how a treatise of 'aka'id transformed the creation of kalam.
Abstract (Original Language): 
XVII. yüzyıl Oszanlı iliz hayatının seçkin düşünürlerinden liri olan Sadreddinzâde Muhazzed Ezin eş-Şirvânî (ö. 1036/1627) ve onun Gazzâlî'nin (ö. 505/1111) er-Risâletü'l-kudsiyye fî kavâ'idi'l-akâid adlı eserine yaptığı şerh üzerine odaklaşan lu zakale aslında iki azaca linaen kaleze alınzıştır. Bunlardan birincisi, İslâz düşünce geleneği içinde önezli lir konuzu lulunan İzaz Gazzâlî'nin XVII. yüzyıl Oszanlı iliz çevrelerinde nasıl anlaşılıp yoruzlandığı sorusuna, Sadreddinzâde eş-Şirvânî'den hareketle kıszen de olsa lir cevap verzektir. Diğeri ise Sadreddinzâde eş-Şirvânî'nin er-Risâletü'l-kudsiyye üzerine yazdığı şerhi, is-zinin ne olduğundan laşlayarak ayrıntılı lir incelezeye tali tutup şerh geleneği içinde yazılan eserlerin değerini züşahhas lir örnek üzerinde ortaya koyzaktır. Böylece şerh kitaplarının "yeni lir şey söylezeyen eskilerin tekrarından ilaret yazılar" zı yoksa "zetinden ilhaz alan aza kendi dönezi içinde getirdiği farklı yoruzlarla çoğu kez zetni aşan orijinal eserler" zi olduğu sorularına yönelik araştırzalara zesnet teşkil edelilecek yeni deliller de sunulzuş olacaktır. Makalede, öncelikle Sadreddinzâde eş-Şirvânî'nin hayatı ve eserleri hakkında lilgi ve-rilziş, daha sonra onun tarafından yapılan şerhin iszi tartışılzış ve doğru iszin ne olzası gerektiği ortaya konulzuştur. âevaz eden kısızda ise ilgili alt laşlık altında lir akaid risâlesi-nin kelâz kitalına nasıl evirildiği, kelâzın pek çok tezel zeselesi üzerinden verilen örneklerle delillendirilziştir.
59-80

REFERENCES

References: 

Afîfî, Ebu'l-'Alâ, Mutezile'nin Ma'dûm Nazariyesi ile İbn Arabi'nin A'yân-ı Sâbite Nazariyesinin Karşılaştırılması (çev. Cağfer Karadaş), Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, VI (Bursa 1994), s. 267-276.
Altıntaş, Ramazan, "Şirvânî", Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 2010, XXXIX, 208-209.
Atâî, Nev'îzade Zeyl-i Şekâik (Hadâiku'l-hakaikfî tekmületi ş-şekaik), İstanbul: Matbai 'Âmire 1268.
Bağdatlı İsmâil Paşa, Hediyyetü'l-'ârifîn esmâül-meüllîfîn ve âsârül-musannifîn (nşr. İbnülemin Mahmud Kemal-Avni Aktuç), İstanbul: Milli Eğitim Basımevi 1951-5.
Bedevî, Abdurrahman , Mü'ellefâtü'l-Gazzâlî, Kuveyt: Vekâletu'l-
Matbu'at, 1977.
Brockelmann, Carl Geschichte der ArabischenLitterature, Leiden: E. J.
Brill 1949.
Cürcânî, Kitâbü't-Ta'rîfât, Beyrut: Mektebeti Lübnân 1990.
Çelik, Ömer, "Muhammed Emin B. Sadruddîn eş-Şirvânî'nin Hayatı, İlmî Kişiliği ve Eserleri", M. Ü. İlâhiyat Fakültesi Dergisi, XIII-XIV-XV (İstanbul 1997), s. 211-224.
a.mlf., Muhammed Emin b. Sadruddin eş-Şirvânî'nin Hayatı ve Feth Sûresi Tefsirinin Tahkiki, İstanbul: M.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü, basılmamış yüksek lisans tezi 1992.
Demirli, Ekrem, İslam Metafiziğinde Tanrı ve İnsan, İstanbul: Kabalcı
2009.
Eraydın, Selçuk , "Feyiz", Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi,
İstanbul, XII, 514.
Fığlalı, "Tercümânü'l-Ümem", Ankara Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, XXIV (Ankara 1981), s. 277-335.
a.mlf., "İbn Sadru'din eş-Şirvânî ve İtikâdî Mezhepler Hakkındaki Türkçe Risalesi", Ankara Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, XXIV (Anka¬ra 1981), s. 249-276.
78
Alper, Bir Gazzâlî Şârihi Olarak Sadreddinzâde eş-Şirvânî
Gazzâlî, îhyâü 'ulûmi'd-dîn, Beyrut: Dâru Sâdır 2000.
el-Habeşî, Abdullah Muhammed, Câmiu ş-şurûh vel-havaşî mucemü şâmil li esmâi'l-kütübü'l-meşrûha fî türâsil-îslâmî ve beyâni şurûhuhâ, Abu Dabi: el-Mu'cemü'l-sekâfî 2004.
İbn Sînâ, en-Necât (nşr. Abdurrahman Umeyre), Beyrut: Dârü'l-cîl,
1992.
Kara, İsmail, ""Unuttuklarını Hatırla!" Şerh ve Haşiye Meselesine Dair Birkaç Not", Dîvân Disiplinlerarası Çalışma Dergisi, XV/28 (İstanbul 2010/1), s. 1-67.
Karabulut, Ali Rıza, İstanbul ve Anadolu Kütüphanelerinde Mevcut El Yazması Eserler Ansiklopedisi, Kayseri: Akabe Kitapevi ts.
Karahan, Abdülkadir , "Tercümânü'l-ümem (İtikad Mezhepleri Üzerine Türkçe Bir Yazma)", İstanbul Yüksek îslâm Enstitüsü Dergisi, I (İstanbul 1962), s. 4-21.
Karlığa, H. Bekir, "Gazzâlî", Türkiye Diyanet Vakfı îslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 1996, XIII, 518-530.
Kâtib Çelebi, Keşfüz-zunûn 'an esâmil-kütüb vel-fünûn (nşr. Kilisli Muallim Rıfat-Şerefeddin Yaltkaya), İstanbul: Maarif Matbaası 1941-43.
Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmânî, İstanbul: Matbai 'Âmire 1308.
Muhibbî, Hulâsatül-eser fî a'yâni'l-karni'l-hâdî 'aşer (nşr. Mustafa Vehbî), Kahire 1284'den ofset Beyrut: Dâru Sâdır ts.
Şirvânî, Şerhu kavâ'idi'l-'akâ'id, Süleymaniye Kütüphanesi, Giresun,
nr. 135.
a.mlf., Şerhu kavâidi'l-'akâ'id, Süleymaniye Kütüphanesi, Reşîd Efendi, nr. 317.
Tehânevî, Keşşâfü ıstılâhâtil-fünûn vel-'ulûm (nşr. Ali Dahrûc), Beyrut: Mektebetü Lübnân Nâşirûn 1996.
Tibawi, A.L "Al-Ghazali's Sojourn in Damascus and Jerusalem", Muslim World,, 9 (1965), s. 65-122.
Uludağ, Süleyman, "A'yan-ı sâbite", Türkiye Diyanet Vakfı îslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 1991, IV, 198-199.
79
İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2012, 21, 59-80
a.mlf., "Kemâl", Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, İstanbul, 2002, XXV, 222.
Yaka, Eyüp, "Fethullah İbn Sadreddîn eş-Şirvânî (ö. 1036/1626)'nin İbadet Risalesi", Tasavvuf, VHI (Ankara 2002), s. 79-95.
Zebîdî, İthâfü s-sâdetil-muttekîn bi şerhi İhyâ'ü 'ulûmi'd-dîn, Beyrut: Dâr'ül-Kütübi'l-'İlmiyye 1422/2002.
80

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com