SPORTİF AYDINLANMA (1)

1. Sportif Aydınlanma, Hacettepe Üniversitesi Spor bilimleri ve Teknolojisi Yükksek Okulunun düzenlediği 3. Spor bilimleri sempozyumunda okunacak ölçüde kısaltılarakk yazılmıştır. Yazının aslı hazırlamakta olduğum insan, Spor ve Olimpizm adlı kitapta Sporla Aydınlanma adıyla yer alacaktır.
2. İ. KANT : Beantwortunng auf die Frage "Was ist Aufklaerung?"
Kant bu yasızında Virgilius'dan aldığı bir sözü kullanır. Giderek Aydınlanmanın Savsözü (sloganı) durumuna gelen bu söz sapere audedir. Yazıda Savsöz olarak belirlediğim, sa-pere aude'nin Aydınlanma bakımından yorunlanışıdır.
3. Halk arasında, günlük dilde aklı böyle kullanmaya yönelten bir soru vardır: "N'oluyor yahu?" veya "N'oluyoruz yahu?" Sorulardan ilke daha çok olaylarda, ikincisi de daha çok ln-sanlararası ilişkilerde kullanılır. Her iki soru da önemli bir yanıyla, durup, olup-bitene bir bütün olarak bakmayı, gözden geçirmeyi, değerlendirmeyi önermektedir.
4. İ. KANT, buna aynı yazısında "insanın ikinci doğası olur" diyor. (Bknz. a.g.y. s:170)
5. Atilla ERDEMLİ: Aydınlanma Filozofu Olarak Descartes
34
Spor Bilimleri Dergisi
Felsefe Arkivi, Sayı:27, Sayfa: 101
6. Atilla ERDEMLİ: Olimpikçağa Doğru
ONmpik AKADEMİ Dergisi Sayı: 1993 1/2, Sayfa:70-77
7. Bu özellikleri bir sıra düzeni içinde anlatmak oldukça zor. Çünkü çok zaman birbirine geçmiş durumdalar ve birini anlatırken diğerleri de doğrudan dolaylı söze giriyorlar. Anlatım bakımından zor gibi gelen bu durum, Aydınlanmanın sağlam, tıkız yapısını göstermesi bakımından ilginçtir. Burada yine de bir sıra düzeni gözetmeye çalışacağım.
8. Günümüzde Gen Biyolojisinde yapılan çalışmalar Ostrand'ın bu sözündeki gerçeği ö¬nemsiz kılacak gibi görümüyor. Sağıltma amacıyla bireyin genetik yapısına girildi, etkiler verildi ve bunlardan olumlu sonuçlar alınmaya başlandı. Çalışmalar ilerleyip, geliştikçe genlere belli etkiler ile insanın varlık yapısında da önemli değişiklikler sağlanacaktır. O zaman Ostrnad'ın sözünü "...Annenizi ve Babanızı..." yerine "Gen Mühendisinizi iyi seçin" diye söylemek gerekecektir. Mühendislik alanlarındaki bu sınır tanımaz gelişmeler 21.yy'a girerken insanı ürkütecek ufukları çağrıştırıyor. Kuşkusuz her mühendislik olayında olduğu gibi, bu gelişmeler de ciddi Ahlak Sorunlarını birlikte getiriyor. "Acaba" diyorum, "gelecekte olabileceğini varsaydığım bu gelişmeler karşısında, bütün bu çalışmalar boşuna mı? Bir yüz yıla kalmadan, daha 40-50 yıl sonra Sportif Aydınlanmanın bir önemi olacak mı?"
9. Baron P.de COUBERTİN: Modern Olimpizmin Felsefe Dayanakları
10. Atilla ERDEMLİ: Fair Play (Sportif Erdem) ve Olimpizm
H.Ü. Spor Bilimleri 2. Ulusal Kongresi Bildiriler Kitabı. Sayfa: 180-185
11. "Ben" Alman idealist Felsefesinde, özellikle J.G.FİCHTE'nin Felsefesinde en önemli, hatta taşıyıcı kavramdır. Yazıda "Ben", "Bireyin Özgün Varlığı" ve "Bireyin Kendisi" olana sözünü ettiğim kavramlarla, FİCHTE, SCHELLİNG çizgisindeki "Ben" kavramı arasında koşutluklar bulunmasına karşın önemli ayrılıklar da var. Ele aldığım "Ben" kavramının o¬luşmasında A. GEHLEN ve M. SCHELER'in insan anlayışlarıyla, insan Genetiği üstüne bilgilerimin önemli katkısı bulunduğunu belirtmeliyim. Bu bağlamda anmak istediğim kaynaklar:
Macit GÖKBERK : Felsefe Tarihi
Arnold
GEHLE
N : İnsan
: Anthropologische Forschung Max SCHELER : insanın Kosmostaki Yeri * Die Stellung des Menschen im
Kosmos
Bedia AKARSU : Max Scheler de Kişilik Problemi
T. MENGÜŞOĞLU: Kant ve Scheler de insan Problemi
35
Spor Bilimleri Dergisi
12. Bunun için şu kaynaklara bakınız:
Cari DİEM :
Weltgeschichte des Sports
G.A.E.BOGENG :
Geschichte des Sports aller Völker und Zeiten
Cemal ALPMAN : Eğitimin Bütünlüğü içinde Beden Eğitimi ve Çağlar Boyunca
Gelişimi
13. Antik Olimpiyat Oyunlarının bozulma, çöküş ve yasaklanarak sona ermesinin tüm nedenleriyle otaya koyulması, günümüzdeki Olimpik gelişmeleri değerlendirmek bakımından çok önemlidir.
14. Sportif Erdem (Fair Play) hep tekil olarak kullanılıyor. Tek bir Erdemle hiç bir ahlak olmaz; Spor Ahlakı da olmaz. Böyle bir kullanım hem Sportif Erdem'in eksik ve yanlış anlaşılmasını, hem de ciddiye alınmamasını sağlamaktadır. Ayrıca Sportif Erdem (Fair Play)den ne anlaşıldığı da açık ve seçik bilinmiyor. Bazı uygulamalar oldukça yalınkat bilgilenmeye dayanıyor ve bu da Sportif Erdemin önemsenmemesini getiriyor.
15. Atilla ERDEMLİ : Aydınlanma Filozofu Olarak Descartes
Felsefe Arkivi, Sayı: 27, Sayfa: 103
16. Atilla ERDEMLİ : A.G.Y. SAYFA 103
17.
Car
l DİEM : Wesen und Lehre des Sports Sayfa: 13
18. Atilla ERDEMLİ : a.g.y. Sayfa: 103
19. Atilla ERDEMLİ : a.g.y. Sayfa: 102
KAYNAKÇA Cemal ALPMAN
Bedia AKARSU
G.A.E BOGENG
Cari DİEM
P.de COUBERTIN
Eğitimin Bütünlüğü içinde Beden Eğitimi ve Çağlar Boyu Gelişimi
Milli Eğitim Basımevi'istanbul 1972
Max
Scheler'd
e Kişilik Problemi İ.Ü.E.F. yayınları
(No:976)*istanbul 1972
Geschichte des Sports aller Völker und Zeiten
Verlag von Seemann*1926
Wesen und Lehre des Sports
Weidmann* Zürich 1969
Weltgeschichte des Sports Bd.1
Cotta Verlag*3.Auflage 1971
Modern Olimpizmin
Felsef
i Dayanakları
(4 Ağustos 1935 Berlin, Radyo Konuşması)
Çeviren: Medar ATICI
Olimpik AKADEMİ Dergisi 1993/1.
36
Spor Bilimleri Dergisi
TMOK, Ulusal Olimpik Akademi Yayını'istanbul 1993
Felsefe Arkivi "Sayı: 27 İ.Ü.E.F. yayını "istanbul 1990 Fair Play ve Olimpizm
Spor bilimleri 2. Ulusal Kongresi Bildiriler Kitabı H.Ü. Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yüksek Okulu Yayınları : Olimpikçağa Doğru
Olimpik AKADEMİ Dergisi sayı 1993 1/2
TMOK Ulusal Olimpik Akademi yayınfistanbul 1993
Çeviren: Bedia AKARSU
istanbul Üniversitesi yayınları (No: 1839) 'istanbul 1973 Anthropologische Forschung
Zur Selbtbegegnung und Selbtentdeckung des Menschen Rowohlt* Hamburg 1961
Atilla ERDEMLİ
Aydınlanma Filozofu Olarak Desacrtes
Arnold GEHLEN
İnsan
Macit GÖKBERK
Felsefe Tarihi
Immanuel KANT
Bilgi yayinevi'lstanbul 1967
Beantwortung auf die Frage "Was ist Aufklaerung?
Kant's Schriften Bd. 6 Berlin 1923
T. MENGÜŞOĞLU
Kant
v
e Scheler'de İnsan Problemi
MaxSCHELER
Felsefi Anthropologi için Kritik bir Hazırlık
İ.Ü.E.F. Yayınları (No:392)*istanbul 1969
İnsanın Kosmostaki Yeri
Çeviren: Tomris MENGÜŞOĞLU
Yaprak Yayınları'İstanbul 1993
Die Stellung des Menschen im Kosmos
Otto Reichy Verlag* Darmstadt 1930
YARDIMCI
KAYNAKLA
R
Wilhelm WINDELBAND
Lehrbuch der Geschichte der Philosophie
18 Aufhage*J.C.Mohr* Tübingen 1993 Wörterbuch Der Philosophischen Begriffe
Verlag von Felix Meiner* Hamburg 1955