ÇALIŞMA YAŞAMI KALİTESİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN İŞ GÖRENLER TARAFINDAN ALGILANMASI: OTEL ÇALIŞANLARI ÜZERİNDE BİR ARAŞTIRMA

Abstract (Original Language): 
Bu araştırmada, otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin çalışma yaşamı kalitesi algıları tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırma, 266 işgörenden anket yöntemiyle toplanan verilerle gerçekleştirilmiştir. Bulgulara göre, çalışma yaşamı kalitesine yönelik algılarda en etkili faktör, teknoloji kullanımıdır. Bunu, işgüvencesi faktörü takip etmektedir. Otel çalışanları, işleri ile ilgili olarak sahip oldukları teknolojik olanakları ve çalıştıkları örgütteki iş güvencesini, en önemli unsurlar olarak görmektedir.Çalışma yaşamı kalitesine yönelik algılarda en az etkili olan faktör ise, yönetime katılmadır. İşgörenler bu ölçekteki önermelere nispeten daha düşük bir katılım göstermişlerdir. Bununla birlikte, çalışma yaşamı kalitesine yönelik algıların, işgörenlerin bazı demografik özelliklerine göre farklılıklar gösterdiği saptanmıştır
Abstract (2. Language): 
The aim of this study is to determine the perceptions of the quality of working life of employees at hotel enterprises. The study has been carried out through the data collected via a questionnaire from 266 employees. According to the findings, the most influental factor in perceptions regarding the quality of working life is the use of technology and job security. Hotel staff consider their technological facilities and job security as the most important factors. The least influental factor in perceptionsregarding the quality of working life is the participation in the management. Employees have showed a relatively lower participation in variables in this scale. In addition, it has been found out that perceptions of the quality of working life differ in some demographic characteristics of employees.
References: 

AHİPAŞAOĞLU, S., KARAMAN, A. ve SAĞLIK, E. (2002). “Turizm Sektöründe Endüstriye Dayalı Eğitim,
Sorunlar ve Çözüm Önerileri: Palandöken KışSporları Merkezinde Bir Uygulama”, Turizm Eğitimi
Konferansı-Workshop, 11-13 Aralık 2002, Ankara: T.C.Turizm Bakanlığı Turizm Eğitimi Genel Müdürlüğü:
137-143.
AKINCI, Z. (2002). “Turizm Sektöründe İşgören İşTatminini Etkileyen Faktörler: BeşYıldızlı Konaklama
İşletmelerinde Bir Uygulama”, Akdeniz Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, (4): 1-25.
AKOĞLAN, M. ve KOZAK, N. (1995). “Otel İşletmelerinde Personel Kullanım Alanları Üzerine BazıGözlemler”,
Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, Sayı: 2.
AKSU, A. A. (2000). “Otel İşletmelerinin Başarısını Etkileyen DışÇevre Faktörleri”, Balıkesir Üniversitesi Sosyal
Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3 (4): 269-281.
AYDEMİR, Y. (2008). “OHSAS/TS 18001 İşSağlığı ve İşGüvenliği Uygulamalarının Çalışma Yaşamı Kalitesine
Etkisi”, YayımlanmamışYüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
AYDIN, İ., ÇELİK, Y. ve UĞURLUOĞLU, Ö. (2011). “Sağlık Personeli Çalışma Yaşam Kalitesi Ölçeği:
Geliştirilmesi, Geçerliliği ve Güvenilirliği”, Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi, 22 (2): 79-100.
AYMANKUY, Ş. (2005). “Konaklama İşletmelerinde Sendikaların Hizmet Kalitesine Etkileri”, Balıkesir
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (14): 1-22.
BAUM R., J. ve WALLY, S. (2003). “Strategic Decision Speed and Firm Performance”, Strategic Management
Journal, 24 (11): 1107-1129.
BİNGÖL, D. (1990). Personel Yönetimi ve Beşeri İlişkiler. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları.
BİNGÖL, D. (2003). İnsan Kaynakları Yönetimi. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım, 5. Baskı.
BİRDİR, K. (2002). “Turizm ve Otel İşletmeciliği Eğitimi Alan Lisans Öğrencilerinin Turizm Endüstrisinde
Çalışmayı Tercih Etmemelerinin Temel Nedenleri: Bir Nominal Grup Tekniği Araştırması”, Turizm Eğitimi
Konferansı-Workshop, 11-13 Aralık 2002, Ankara: T.C. Turizm Bakanlığı Turizm Eğitimi Genel Müdürlüğü:
495-504.
BOLHARI, A., REZAEEAN, A., BOLHARI, J., BAIRAMZADEH, S. ve SOLTAN, A. A. (2011). “The
Relationship between Quality of Work Life and Demographic Characteristics of Information Technology
Staffs”, International Conference on Computer Communication and Management,IACSIT Press, Vol. 5,
Singapore: 374-378.
CACIOPPE, R. ve MOCK, P. (1984). “A Comparison of the Quality and Private Organizations”, Human Relations,
37 (11): 923-940.
CAMKURT, M. Z. (2007). “İşyeri Çalışma Sistemi ve İşyeri Fiziksel Faktörlerinin İşKazaları Üzerindeki Etkisi”,
TÜHİS İşHukuku ve İktisat Dergisi, 20-21 (6-1): 80-106.
CAMPOS, L. C. A. ve SOUZA, A. M. (2006). “Study of the Walton’s Criteria of Quality of Working Life Using
Multivariate Analysis in a Military Organization”, Third International Conference on Production Research, 30
July–2 August 2006, Curitiba/PR-Brazil.
CENGİZHAN, S. ve ERSUN, O. (2000). “Büyük Ölçekli İşletmelerde Eğitim Geliştirme Çabalarının Durum
Saptamsı”, 8. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı, 25-27 Mayıs 2000, Erciyes
Üniversitesi, Nevşehir: 731-751.
146
CHO, S., WOODS, R. H., JANG, S. ve ERDEM, M. (2006). “Measuring the Impact of Human Resources
Management Practies on Hospitality Firm’s Performances”, International Journal of Hospitality Management,
25 (2): 262-277.
ÇAKIR, Ö. (2001). İşe Bağlılık Olgusu ve Etkileyen Faktörler. Ankara: SeçkinYayıncılık.
ÇETİN, Ş. (2002). “Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Mezunlarının İstihdam Sorunları”, Turizm Eğitimi Konferansı-Workshop, 11-13 Aralık 2002, Ankara: T.C. Turizm Bakanlığı Turizm Eğitimi Genel Müdürlüğü: 485-494.
ÇETİNKAYA, A. Ş. ve ŞİMŞEK, M. Ş. (2008), “Bilişim Teknolojilerinin İşletme Performansına Etkileri: Beş
Yıldızlı Otellere Yönelik Bir Araştırma”, IV. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Araştırma Kongresi Bildiriler
Kitabı, 23-27 Nisan 2008, Antalya: 3-22.
ÇİÇEK, D. (2005). “Örgütlerde Motivasyon ve İşYaşam Kalitesinde Bir Kamu Kuruluşundaki Yönetici Personelin
Motivasyon Seviyelerinin Tespit Edilerek İşYaşam Kalitesinin Geliştirilmesi Üzerine Bir Araştırma”,
YayımlanmamışDoktora Tezi. Çukurova Üniversitesi Sosyal BilimlerEnstitüsü, Adana.
DEMİR, M. (2003). “Konaklama İşletmelerinde Ergonominin İşgören Verimliliği Üzerine Etkileri”, İş, Güç: Endüstri
İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 5 (2).
DEMİR, M. (2011). “İşgörenlerin Çalışma Yaşamı Kalitesi Algılamalarının İşte Kalma Niyeti ve İşe Devamsızlık ile
İlişkisi”, Ege Akademik BakışDergisi, 11 (3): 453-464.
DEMİRBİLEK, S. ve TÜRKAN, Ö. U. (2008). “Çalışma Yaşamı Kalitesinin Artırılmasında Personel
Güçlendirmenin Rolü”, İş, Güç: Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 10 (1), 47-67.
DİKMETAŞ, E. (2006). “Hastane Personelinin Çalışma / İşYaşam Kalitesine Yönelik Bir Araştırma”, Çukurova
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15 (2): 169-182.
DOĞAN, M. (1995). İşletme Ekonomisi ve Yönetimi. İzmir: Anadolu Yayıncılık.
ELMA, C. ve DEMİR, K. (2003). Yönetimde ÇağdaşYaklaşımlar: Uygulamalar ve Sorunlar. Ankara: Anı Yayınları.
ERDİL, O., KESKİN, H., İMAMOĞLU, S. K. ve ERAT, S. (2004). “Yönetim Tarzı ve Çalışma Koşulları”,
Arkadaşlık Ortamı ve Takdir Edilme Duygusu ile İşTatmini Arasındaki İlişkiler: Tekstil Sektöründe Bir
Uygulama”, DoğuşÜniversitesi Dergisi, 5 (1): 17-26.
EREN, E. (2004). Örgütsel Davranışve Yönetim Psikolojisi. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım, 8. Baskı.
EREN, E. (2010). Örgütsel Davranışve Yönetim Psikolojisi. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım, 12. Baskı.
ERGÜL, H. F. (2006). “Kurumlarda Ücret, Ücret Sistemleri ve Ücret – Başarı İlişkisi”, Elektronik Sosyal Bilimler
Dergisi, 5 (18): 92-105.
ERGÜN, E. (2003). “İşletmelerdeki Kültürel Özelliklerin Örgüt Performansına Etkisi Üzerine Bir Uygulama”,
YayınlanmamışDoktora Tezi, Gebze İleri teknoloji Enstitüsü, Gebze.
GÜVENLİ, F. G. (2006). “Yeni Teknolojilerin Çalışma Yaşamı Kalitesi Üzerindeki Etkileri”, Yayımlanmamış
Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi SosyalBilimler Enstitüsü, İzmir.
GÜVENLİ, F. G. (2006). “Yeni Teknolojilerin Çalışma Yaşamı Kalitesi Üzerindeki Etkileri”, Yayımlanmamış
Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi SosyalBilimler Enstitüsü, İzmir.
HAMŞIOĞLU, A. B. (2011). “Pazar Yönlülük, Kalite Yönlülük ve İşletme Perfomansı İlişkisi: İlaç Sektöründe
Yapılan Bir Çalışma”, Ege Akademik Bakış, 11 (1): 91-101.
HUZZARD, T. (2003). The Convergence of the Quality ofWorking Life and Competitiveness. Stockholm: National
Institute for Working Life.
ILGAZ, S. ve ÇAKAR, M. (2002). “Turizm Eğitimi Alan Öğrencilerin Staj Problemleri: Başkent Üniversitesi
İ.İ.B.F. Turizm İşletmeciliği Bölümü Öğrencileri Üzerinde Yapılan Bir Araştırma”, Turizm Eğitimi
Konferansı-Workshop, 11-13 Aralık 2002, Ankara: T.C.Turizm Bakanlığı Turizm Eğitimi Genel Müdürlüğü:
385-389.
İÇÖZ, O. (1991). "Turizm Sektörünün Gelişmesinde İnsan Unsurunun Önemi", Anatolia Turizm Araştırmaları
Dergisi, Sayı: 23-24.
Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi – Sayı 35 – Ocak 2013
147
İLKİZ, O. ve HİTAY, O. (1992). “Türkiye'de Turizm Eğitiminde Sorunlar", Turizm Eğitimi Konferans-Workshop,
9-11 Aralık, Ankara.
İMAMOĞLU, S. Z., KESKİN, H. ve ERAT, S. (2004). “Ücret, Kariyer ve Yaratıcılık ile İşTatmini Arasındaki
İlişkiler: Tekstil Sektöründe Bir Uygulama”, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 11 (1): 167-176.
KAPIZ, S. Ö. (2002). “İş-Aile Yaşam Dengesi ve Dengeye Yönelik Yeni Bir Yaklaşım: Sınır Teorisi”, Dokuz Eylül
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4 (3): 139-153.
KAŞLI, M. (2007). “İşÖzellikleri Modelinin Otel İşletmelerinde Uygulanabilirliğine Yönelik Bir Araştırma”, Doğuş
Üniversitesi Dergisi, 8 (2): 159-174.
KAYMAZ, K. (2003). “Çalışma Yaşamında Kalite”, İş, Güç: Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 5 (1).
KOZAK, M. A. (1998). “Otel İşletmelerinde Stres Faktörleri”, Tugev Seçme Makaleler: 29, İstanbul: Turizm
Geliştirme ve Eğitim Vakfı Yayını No: 46.
KÖKNEL, Ö. (1998). Zorlanan İnsan. İstanbul: Altın Kitaplar Yayınevi, 4. Baskı.
KUŞLUVAN, S. ve KUŞLUVAN, Z. (2000). “Perceptions and attitudes of undergraduate tourism students towards
working in the tourism industry in Turkey”, TourismManagement, 21 (3): 251-269.
LEVINE, M. F., TAYLOR, J. C. ve DAVIS, L. E. (1984). “Defining Quality of Working Life”, Human Relations,37
(1): 81-104.
MULLINS, L. J. (1995). Hospitality Management A Human Resources Approach. London: Pitman Publishing,
Second Edition.
NAKTİYOK, A. ve KÜÇÜK, O. (2003). “İşgören (İç Müşteri) ve Müşteri (DışMüşteri) Tatmini, İşgören Tatmininin
Müşteri Tatmini Üzerine Etkileri: Ampirik Bir Değerlendime”, Atatürk Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 17 (1-2):
225-243.
ORAL, S., ÇİÇEK, O. ve AKTAŞ, G. (1994). “Turizm Bilincinin Oluşturulmasında Yaygın Eğitimin Yeri ve
Önemi”, 1. Turizm Sempozyumu, 17-18 Kasım, Ankara.
ÖNEY, H. (1998). “Otel İşletmelerinde Ücret Yönetimi ve İstanbul’daki BeşYıldızlı Otellerde Uygulama”,
YayımlanmamışYüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
ÖZDEMİR, B., AKTAŞ, A. ve ALTINTAŞ, V. (2005). “Turizm ve Otelcilik Eğitimi Görmekte Olan Lisans
Düzeyindeki Öğrencilerin Otel İşletmelerinin Yiyecek-İçecek Bölümüne Yönelik Tutumları”, Anatolia:
Turizm Araştırmaları Dergisi, 18 (1), Bahar: 46-58.
ÖZGENER, Ş. (1997). Öğrenen Organizasyon Anlayışının Gerçek Yönetim Uygulamalarına Yansıtılması. İstanbul:
Alfa Basım Yayım Dağıtım.
ÖZKALP, E. ve KIREL, Ç. (2001). Örgütsel Davranış. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi.
ÖZSOY, O. (2002). Geleceğin Meslekleri. İstanbul: Hayat Yayınları.
ÖZTÜRK, Z. ve DÜNDAR, H. (2003), “Örgütsel Motivasyon ve Kamu Çalışanlarını Motive Eden Faktörler”,
Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 4 (2): 57-67.
PAKSOY, M. (2000). “İşletmelerde İşçilerin Yönetime Katılımına İlişkin Bir Yaklaşım Önerisi: Alma ve Düşünme
Odası (Taking Note and Thinking Room) ve Ş.Urfa’da Faaliyet Gösteren Sanayi İşletmeleri Yöneticileri ve
İşçileri ile Karşılaştırmalı Bir Anket Çalışması”, 8. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler
Kitabı, 25-27 Mayıs 2000, Erciyes Üniversitesi, Nevşehir: 513-528.
RETHINAM, G. S. ve ISMAIL, M. (2008). “Constructs of Quality of Work Life: A Perspective of Information and
Technology Professionals”, European Journal of Social Sciences, 7 (1), 58-70.
ROSE, C. R., BEH, L., ULİ, J. ve IDRIS, K. (2006). “An Analysis of Quality ofWork Life and Career – Related
Variables”, American Journal of Applied Sciences, 3 (12): 2151-2159.
148
SABUNCUOĞLU, Z. ve TÜZ, M. (1995). Örgütsel Psikoloji. Bursa: Ezgi Kitabevi.
SALDAMLI, A. (2000). “Otel İşletmelerinde Stres Kaynakları ve Çalışanlar Üzerindeki Etkileri: BeşYıldızlı
Otellerde Bir Uygulama”, Çukurova Üniversitesi SosyalBilimler Enstitüsü Dergisi, 6 (6): 288-302.
SCHOLARIS, D. ve MARKS, A. (2004). “Work-Life Balance and the Software Worker”, Human Resources
Management Journal,14 (2): 54-74.
SCHULZE, N. (1998). “Yaşam Kalitesini Yükselten Temel Unsur Olarak İşin İnsancıllaştırılması”, 6. Ulusal
Ergonomi Kongresi Bildiriler Kitabı,27-29 Mayıs 1998, Ankara Üniversitesi, Milli Prodüktivite Merkezi,
Ankara: 519-531.
STURGES, J. ve GUEST, D. (2000). “Working to Live or Living to Work? Work/Life Balance Early in the Career”,
Human Resources Management Journal, 14 (4): 5-20.
SÜ, S. (1999). "Konaklama Sektöründe Çalışanların Sorunları ve Çözüm Önerileri", YayınlanmamışYüksek Lisans
Tezi, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
TAVMERGEN, İ. (2000). “Turizm Sektörü ve Çalışma Hayatında Kalite”, Standart Dergisi, Şubat, 39 (458): 47-50.
TAYFUN, A. ve KÖSEM, H. A. (2005). “Katılmalı Yönetim Üzerine Otel İşletmelerinde Bir Araştırma”, Gazi
Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi,(2): 113-128.
TOKER, B. (2007). “Konaklama İşletmelerinde İşDoyumu: Demografik Değişkenlerin İşDoyumu Faktörlerine
Etkisi Üzerine Bir Çalışma”, Journal of Yasar University, 2 (6): 591-614.
TURUNÇ, Ö., ŞEŞEN, H., TABAK, A. ve TÜRKYILMAZ, A. (2010). “Çalışma Yaşamı Kalitesinin Prosedür
Adaleti, İşTatmini, İşStresi ve İşten Ayrılma Niyetine Etkisi”, “İş,Güç” Endüstri İlişkileri ve İnsan
Kaynakları Dergisi, 12 (3): 77-96.
USAL, A. ve KURGUN, O. A. (2006). Turizm İşletmelerinde Maliyet Analizi. Detay Yayınevi, Ankara.
UYSAL, F. G. (2002). “Çalışma Yaşamı Kalitesi ve ÇağdaşYönetim”, İş, Güç: Endüstri İlişkileri ve İnsan
Kaynakları Dergisi, 4 (1).
ÜNAL, A. (2005). “İşHukuku ve İnsan Kaynakları Yönetimi Boyutuyla Çalışma Yaşamında Stres-AB Düzeyinde
Konunun Ele Alınması ve Gelişimi”, Çimento İşveren Dergisi, 19 (5): 18-23.
ÜNGÜREN, E. ve DOĞAN, H. (2010). “BeşYıldızlı Konaklama İşletmelerinde Çalışanların İşTatmin Düzeylerinin
CHAID Analizi Yöntemiyle Değerlendirilmesi”, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi,
11 (2): 39-52.
YILMAZ, G., KESER, A. ve YORGUN, S. (2010). “Konaklama İşletmelerinde Sendika Üyelerinin İşve Yaşam
Doyumunu Belirlemeye Yönelik Bir Alan Araştırması”, Paradoks Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, 6
(1): 87-107.
YÜCEL, D. ve ERKUT, H. (2003). “Bilişim Teknolojilerinin Çalışma Yaşam Kalitesi Üzerine Etkisi”, İstanbul
Teknik Üniversitesi Dergisi,2 (2): 49-59.
YÜKSEL, A., HANÇER, M. ve ADAK, N. (2002). “Turizm veKonaklama Sektöründe Stajyer Yönetici Adayları:
Sektöre Yönelik Beklentiler ve Sektör Performansı”, Turizm Eğitimi Konferansı-Workshop, 11-13 Aralık
2002, Ankara: T.C. Turizm Bakanlığı Turizm Eğitimi Genel Müdürlüğü: 533-543.
YÜKSEL, İ. (2004). “Çalışma Yaşamı Kalitesinin Tipik ve Atipik İstihdam Açısından İncelenmesi”, Doğuş
Üniversitesi Dergisi, 5 (1): 47-58

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com