DEMİR YÜKLEMESİNİN PLAZMA BAKIR VE ÇİNKO DÜZEYLERİNE ETKİSİ

Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
Oksidan stres
demir
bakır
çinko
Türkçe Özet: 

Demir yüklemesinde kısa süreli bir uygulama da olsa plazmada, aşırı konsantrasyonlarda demir artması durumunda lipid peroksidasyonun arttığı bildirilmektedir. Araştırmamız oksidatif olayların arttığı demir yüklemesi durumunda, plazma bakır ve çinko eser elementlerin değişimlerinin incelenmesi amacıyla planlandı.
Çalışma Wistar - Albino tipi 13 erkek sıçanda yapıldı. Sıçanlar 1. Kontrol grubu (n=6) ve 2. Demir yüklemesi yapilan grup (n=7) olarak ikiye aynldı. 2. Grup sıçanlara 10 gün süreyle, intraperitoneal Ferro III polimaltoz (250 mg/kg/gün) enjekte edildi. Süre sonunda sıçanlardan ketamin (50 mg/kg) anestezisi altında abdominal aortadan kan örnekleri alındı. Kan örneklerinde atomik absorbsiyon spektrofotometresi ile plazma bakır ve çinko düzeyleri ile, oksidan stres göstergesi olarak demir düzeyleri ölçüldü.
Bulgularımıza göre plazma serbest demir düzeyi oksidan stres grubunda çok anlamlı olarak yüksek bulundu (p<0,001). Bakır düzeyi, deney grubunda istatistiksel olarak anlamlı bir yükseklik gösterdi (p<0,01). Plazma serbest çinko düzeyi demir yüklenen grupta yüksek bulunmasına karşın, istatistiksel olarak iki grup arasında anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05).
Organizmadaki oksidan/antioksidan dengenin korunmasında bakır ve çinkonun önemi konusunda şu sonuca varıldı;
1- Plazmada demir düzeyinin yüksek olması oksidan statünün göstergesidir.
2- Cu+ artışı oksidan stresle antioksidan enzimlerin (SOD) metabolik aktivasyonuna bağlandı.
3- Belirtilen koşullarda çinko tüketiminin aşırı artışı nedeniyle, plazmada Zn+ düzeyinin değişmediği düşünüldü.

Key Words: 
Oxidant stress
iron
copper
zinc
İngilizce Özet: 

The harmful effects of acute and chronic iron loading are well documented. Increased lipid peroxidation is an important expression of both chronic and acute iron toxicity. In the structure of some antioxidant enzymes such as SOD, the copper and the zinc are irıvolved. Our aim was to study the effect of iron overloading on the plasma copper and zinc levels.
Results.- Adult male Wistar albino rats weighing 200-205g were used. The animals were divided into 2 weight-matched groups. Group 1: Control group (n=6) and Group 2: Iron overloading group (n=7). The rats of group 2 received intraperitoneal iron (Ferro III hydroxide polymaltose) at a dose of 250 mg/kg/day for 10 days. At the end of the administration period, the rats were killed under ketamine ariesthesia (50 mg/kg). Heparinized blood samples were obtained from aorta abdominalis. The plasma iron, copper and ziric levels were mesaured by atomic absorbtion spectrophotometer. The plasma free iron values for rats receiving iron were significantly (p<0.001) higher. This finding confirmed the establishment of the iron overloading state. The plasma free copper levels of iron overloading group were higher (p<0.01) than those of control rats. There was no significant difference between the plasma zinc levels of two groups (P>0.05).
Conclusion.- We concluded that the trace elements such as copper and zinc have very important effects on the oxidant/antioxidant status of the organism.
These are:
1- High iron levels of the plasma under iron overloading condition indicate the oxidant status in the organism.
2- The plasma Cu+ levels increase iron overloading condition. This contributes to the metabolic activation of the antioxidant enzymes such as SOD.
3- The plasma Zn+ concentrations of two groups are almost the same levels. This impact may be due to overutilization of zinc ions in iron overloading group.

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Hakkı Oktay Seymen
Yazar Ünvanı: 
Doçent
Yazar Üniversitesi: 
İstanbul Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Fizyoloji
2. Yazar
Yazar Adı: 
Murat Mengi
Yazar Ünvanı: 
Doktor
Yazar Üniversitesi: 
İstanbul Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Fizyoloji
3. Yazar
Yazar Adı: 
Günnur Yiğit
Yazar Ünvanı: 
Profesör
Yazar Üniversitesi: 
İstanbul Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Fizyoloji
4. Yazar
Yazar Adı: 
Derviş Özçelik
Yazar Ünvanı: 
Doktor
Yazar Üniversitesi: 
İstanbul Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Biyofizik
5. Yazar
Yazar Adı: 
Tevfik Gülyaşar
Yazar Ünvanı: 
Doktor
Yazar Üniversitesi: 
İstanbul Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Biyofizik
6. Yazar
Yazar Adı: 
Pınar Seymen
Yazar Ünvanı: 
Doktor
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
Cerrahpaşa Tıp Dergisi
Makale Yayın Yılı: 
1999
Cilt/Sayı: 
30
Sayı: 
2
Sayfa Aralığı: 
155-158
Referanslar: 

1. Seymen O, Seven A, Hatemi S, Hatemi H, Candan G, Yiğit G. Lipid peroxidation in experimental hyperthyroidism: effects of iron supplemention. Med Sci Res 1995; 23: 695-696.
2. Gutteridge J. Ferrous-salt-promoted damage to deoxyribose and benzoate. Biochem J 1987; 243: 709-714.
3. Hershko C. Mechanism of iron toxicity and its possible role in red cell membrane damage. Seminars in Hematology,1989; 26: 277-285.
4. Halliwell B. Free radicals, antioxidants and human disease: curiosity, cause, or consequance. Lancet 1994; 334: 721-724.
5. Tanakol R. Antioksidan vitaminler: Hastalıkta ve sağlıkta önemleri. Klinik Gelişim.1998; 11: 347-357.
6. Seymen O, Seven A, Candan G, Yiğit G, Hatemi S, Hameti H. The effect of iron supplemehtation on GSH levels, GSH-Px, and SOD activities of erythrocytes in L-Thyroxine administration. Acta Med Okayama 1997; 51: 129-133.
7. Agil A, Fuller CJ, Jialal I. Susceptibility of plasma to ferrous iron/hydrojen peroxide-mediated oxidation: demonstration of a possible Fenton Reaction. Clin Chem 1995; 41: 220-225.
8. Sempos CT, Looker AC, Gillum RF, Makuc DM. Body iron stores and the risk of coronary heart disease. N Eng J Med 1994; 30: 1119-1124.
9. Barutçu UB, Akyolcu MC, Kiziler AR, Oke N, Toplan S, Karakoc Y, Onen S. Effects of coronary artery diseases on haemorheological parameters and trace elements. J Basic Clin Physiol Pharmacol 1995; 6: 289-294.
10. Rosario Z, Hidalgo FJ, Tappel AL. Comparative antioxidant effectiveness of dietary -carotene, vitamin E, Selenium and Coenzyme Q 10 in rat erythrocytes and plasma. J Nutr 1991; 121: 50-56.

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.