Sinyalize Kavşaklardaki Taşıt Gecikmelerinin Bulanık Mantık ile Modellenmesi

Makalenin İngilizce İsmi: 
Fuzzy Logic Vehicular Delay Modelling at Signalized Intersections
Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
sinyalizasyon
Türkçe Özet: 

Sinyalize kavşakların tasarımı ve işletilmesinde etkili parametrelerden biri taşıt gecikme
süreleridir. Bu çalışma kapsamında taşıt gecikme sürelerinin modellenmesi ele alınmıştır.
Gecikmenin belirlenmesi için kullanılan geleneksel yaklaşımlar genellikle başarılı olmasına
rağmen, özellikle doygun üstü trafik koşullarında veya talebin kapasiteye yaklaştığı ve hatta
aştığı durumlarda yetersiz kalmaktadır. Bu durum doygun üstü durumlarda artan
gecikmenin yeterince tanımlanamaması, belirsizlikler içermesi ve doğru tahmin
edilememesinden kaynaklanmaktadır. Bu eksikliği gidermek amacıyla, trafik hacmi,
kırmızı sürenin devre süresine oranı, kuyruktaki ortalama taşıt sayısı parametreleri dikkate
alınarak ve bulanık mantık tekniğinden faydalanarak, sinyalli kavşaklardaki taşıt
gecikmeleri modellenmiştir. Geliştirilen bulanık mantığa dayalı model, mevcut gecikme
tahmini yaklaşımları ve gerçek değerler ile karşılaştırılmış ve ümit verici sonuçlar elde
edilmiştir.

Key Words: 
vehicle delay
İngilizce Özet: 

Delay of vehicles at signalized junctions is one of the main criteria used for evaluation of
performances of control systems. The vehicular delay is defined with two parts as uniform
and non-uniform. The uniform part of the vehicular delays is determined basically using
conventional delay formulas. But the non-uniform part is not easily determined and can not
represent the nature of the problem because of randomness in cases. Therefore, the Fuzzy
Logic (FL) approach is employed for this aim and a vehicular delay estimation model has
been developed. The model is compared with conventional delay calculation methods and
the observations. The comparisons show that the results of the FL model are encouraging
especially for the case of randomness or non-uniform conditions.

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Yetiş Şazi MURAT
Yazar Ünvanı: 
Doçent
Yazar Üniversitesi: 
Pamukkale Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Mühendislik Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Ulaştırma ve Lojistik Yönetimi
Yazar E-posta: 
ysmurat@pau.edu.tr
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
İnşaat Mühendisleri Odası Teknik Dergi
Makale Yayın Yılı: 
2006
Sayı: 
1
Sayfa Aralığı: 
3903-3916
PDF Dosyası: 
application/pdf iconarastirmax_2700_pp_.pdf
Makalenin Yayınlandığı Web Sitesindeki Linki: 
Makaleyi Dergi Web Sitesinden İndirin
Referanslar: 

[1] Webster, F. V., Traffic Signal Settings, Road Research Technical Paper, No 39, Road
Research Laboratory, Her Majesty Stationary Office, London, UK, 1958.
[2] TRB, Special Report 209: Highway Capacity Manual, Transportation Research Board,
National Research Council, Washington D.C., USA, 2000.
[3] Akçelik, R., Traffic Signals: Capacity and Timing Analysis, Research Report 123,
Australian Road Research Board, Melbourne, Australia, 1981.
[4] Kimber, R. M., Daly, P. N., Time-Dependent Queuing At Road Junctions: Observation
And Prediction, Transportation Research Part B, 20B, pp 187-203, 1986.
[5] Akçelik, R., The Highway Capacity Manual Delay Formula for Signalized
Intersections, ITE Journal, pp 23-27, 1988.
[6] Burrow, I., A Note on Traffic Delay Formulas, ITE Journal, pp 29-32, 1989.
Sinyalize Kavşaklardaki Taşıt Gecikmelerinin Bulanık Mantık ile Modellenmesi
3916
[7] Prevedeorus, P. D., Koga, C. A., Comparison of 1985 and 1994 HCM: Signalized
Intersection Delay Estimates, ITE Journal, pp 26-30, 1996.
[8] Powell, J. L., Field Measurement of Signalized Intersection Delay for 1997 Update of
the Highway Capacity Manual, Transportation Research Record, Paper No.1416, 1998.
[9] Quiroga, C. A., Bullock, D., Measuring Control Delay At Signalized Intersections,
Journal of Transporatation Engineering, 125, pp 271-280, 1999.
[10] Qiao, F., Yi, P., Yang, H.and Devarakonda, S., Fuzzy Logic Based Intersection Delay
Estimation, Mathematical and Computer Modelling, pp 1425-1434, 2002.
[11] Dion, F., Rakha, H. and Kang, Y. S., Comparison of Delay Estimates at Under-
Saturated and Over-Saturated Pre-Timed Signalized Intersections, Transportation
Research Part B, 37, pp 1-24, 2003.
[12] Washburn, S. S., Larson, N., Signalized Intersection Delay Estimation: Case Study
Comparison of TRANSYT-7F, Synchro and HCS, ITE Journal, pp 30-35, 2002.
[13] Zadeh, L.A., Fuzzy Sets. Information and Control, Vol. 8, No.3., 1965.
[14] Zimmerman, H.J., Fuzzy Set Theory and Its Applications. Kluwer Ac. Publishing,
400p., 1990.
[15] Ross, T., Fuzzy Logic with Engineering Applications, McGraw-Hill Inc., ISBN 0-07-
053917-0., 1995.
[16] Kaynak, O. ve Armağan, G., Süreç Denetiminde Yeni bir Yaklaşım: Bulanık Mantık,
Otomasyon Dergisi, Temmuz-Ağustos 1992 sayısı, sayfa 74-82, 1992.
[17] Murat, Y.Ş., Gedizlioğlu, E., A Fuzzy Logic Multi-phased Signal Control Model for
Isolated Junctions, Transportation Research Part C: Emerging Technologies, 13, pp 19-
36, 2005.
[18] Başkan, Ö., İzole Sinyalize Kavşaklardaki Ortalama Taşıt Gecikmelerinin Yapay Sinir
Ağları ile Modellenmesi, Pamukkale Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek
lisans tez çalışması, 108 s., 30.06.2004, Denizli.
[19] Mathworks Inc., Matlab, The language of technical computing, version 6.5, 2002.

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.