Çanakkale-Altınoluk Kurşun-Çinko Cevher Oluşumlarının Maden Jeolojisi

Makalenin İngilizce İsmi: 
Mining Geology of the Lead-Zinc Ore Mineralizations of Altınoluk, Çanakkale
Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
Çanakkale
Altınoluk
Fındıklı Formasyonu
Pb-Zn
SEDEX
Maden Jeolojisi.
Türkçe Özet: 

Çanakkale, Altınoluk (Papazlık) Pb-Zn cevherleşmesi, Fındıklı formasyonuna özgü amfibol
gnays ve mermerler içerisinde, genelde yan kayaçlar ile uyumlu, yer yer de fay zonlarında yan
kayaçları kesen konumlarda izlenir.
Cevher mineralleri; galenit, pirit, kalkopirit, sfalerit, pirotin, altın, hematit, rutil, ilmenit ve
ornatma ürünlerinden oluşmaktadır.
Cevher örnekleri; 89->10000 ppm Pb, 129->10000 ppm Zn, 24-4136 ppm Cu, 0,31-6,79 %
Fe, 71-2479 ppm Mn, 189-51430 ppb Ag ve 0,6-76513 ppb Au içermektedir.
Cevher ve yan kayaç örneklerinde yapılan jeoistatistik çalışmalarda, bazik kayaçlara ve
karbonatlara karşılık gelen; Ti, Cr, Mg, Ca, Sr, Al, olası geç hidrotermal evreye karşılık gelen;
Na, K, Rb, Ba ve cevherleşmeye karşılık gelen; Pb, Cu, Ag, Fe, Co, ±Mn, ±Ni, ±Zn ve ±Au
element birliktelikleri saptanmıştır.
Cevher ve yan kayaçlar da saptanmış bulunan kısmen yüksek oranlardaki; Cr, Ti, Ni ve
Co element içerikleri, metamorfizma öncesi istifin olası volkanosedimanter özelliğine işaret
etmektedir.Bu çalışmada cevherleşmenin birincil kaynağının, SEDEX (Eksalatif Sedimanter Tip) türdeki
bir zenginleşmeyi anımsattığına ait veriler elde edilmiş ve daha sonraki metamorfizma ve
deformasyonların, cevherin bugünkü konumunu almasında etkin olabileceği savı özgünleşmiştir.
Ayrıca, bölgede yüzeyleyen granitik kayaçlara özgü geç hidrotermal evre element gelişlerinin
olası etkilerinin, cevherleşmede kısıtlı oranlarda dahi olsa izler taşıdığı vurgulanmıştır

Key Words: 
Çanakkale
Altınoluk
Fındıklı Formation
Pb-Zn
SEDEX
Mining Geology
İngilizce Özet: 

Çanakkale Altınoluk (Papazlık) Pb-Zn mineralization is observed in amphibole-gneiss and
marbles of Fındıklı Formation, generally concordant with the host rocks and in fault zones which
intersect the host rocks.
Ore minerals composed of galena, pyrite, chalcopyrite, sphalerite, phyrrothite, gold, hematite,
rutil, ilmenite and other ores of replacement products.
Ore samples include; 89 - >10000 ppm Pb, 129 - >10000 ppm Zn, 24 – 4136 ppm Cu, 0.31 –
6.79 % Fe, 71 – 2479 ppm Mn, 189 – 514.30 ppb Ag and 0.6 – 76513 ppb Au.
From the geostatistical studies performed on ore and host rock samples; element assemblages
of Ti, Cr, Mg, Ca, Sr, Al represent the basic rocks and carbonates, Na, K, Rb, Ba represent
the possible late hydrothermal stage, and Pb, Cu, Ag, Fe, ±Mn, ±Ni, ±Zn, ±Au represent the
mineralization.
High ratio of Cr, Ti, Ni and Co element contents which are determined in the ore and host rocks
indicate the probable volcano-sedimentary characteristic of pre-metamorphism succession.
In this study, the obtained data point out the primary source of the mineralization can be
supposed to SEDEX type (Exhalative Sedimentary Type) enrichments. Further metamorphism
and deformations may lead to the present position of mineralizations. In addition, the effects of
late hyrothermal stage elements derived from granitic rocks exposed around the region, can carry
traces though in limited ratios on mineralizations.

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Yıldız İLBARS
2. Yazar
Yazar Adı: 
Taner ÜNLÜ
Yazar Üniversitesi: 
Ankara Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Mühendislik Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Jeoloji Mühendisliği
3. Yazar
Yazar Adı: 
İ. Sönmez SAYILI
Yazar Üniversitesi: 
Ankara Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Mühendislik Fakültesi
Yazar Anabilim Dalı: 
Jeoloji Mühendisliği
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
Makale Yayın Yılı: 
2010
Cilt/Sayı: 
34
Sayı: 
1
Sayfa Aralığı: 
1-38
PDF Dosyası: 
Referanslar: 

Anderson, G.M. 1975. Precipitation of
Mississippi Valley type ores. Econ.
Geol., 70; 937-942.
Ayhan, Y., Ünlü, T. ve Sayılı, S. 1992.
Keban (Elazığ) kurşun-çinko
cevherleşmelerinin kökenine bir
yaklaşım: Ön çalışma. M.T.A. Dergisi
114, s. 47-70, Ankara.
Bingöl, E. 1968. Contribution a’l’ etude
geologique de laportie centrale et sud.
Est du Masif de Kazdağ (Turquie). These
Fac. Sci. Univ., 189 p., Nancy (Fransa).
Bingöl, E. 1969. Kazdağ Masifi’nin merkezi
ve güneydoğu kısmının jeolojisi. M.T.A.
Enst. Dergisi, Sayı 72, s. 110-123,
Ankara.
Bingöl, E., Akyürek, B. ve Korkmazer, B.
1973. Biga Yarımadası’nın jeolojisi
ve Karakaya formasyonunun bazı
özellikleri. Cumhuriyetin 50. Yılı
Yerbilimleri Kongresi Tebliğleri,
M.T.A., s. 70-77, Ankara.
Birgi, Ş.E. 1943. Avcılar ve Altınoluk(Papazlık)
kurşun madenleri hakkında iptidai
rapor. M.T.A. Rapor No: 1455
(yayınlanmamış).
Çetinkaya, N., Karul, B., Yenigün, K. ve
Önal, R. 1983. Türk-Alman projesi Biga
Yarımadası metalik madenler (Pb-Zn-
Cu) arama projesi raporu. M.T.A. Rapor
No: 7745 (yayınlanmamış).
Dönmez, M., Aksoy, E.A., Genç, Ş.C., Ilgar-
Atıcı, Y., Eyüpoğlu, M., Acar, Ş. ve
Yavaş, F. 2005. Biga Yarımadası’nda
Eosen yaşlı denizel ignimbiritlerin
varlığı. 58. Türkiye Jeoloji Kurultayı,
bildiri özleri kitapçığı, s. 278.
Duru, M., Pehlivan, Ş., Şentürk, Y., Yavaş, F.
and Kar, H. 2004. New results on the
lithostratigrapy of the Kazdağ Massif
in nortwest Turkey. Turkish journal
of Earth Sciences’ A special issue
commemorating, Okan Tekeli’, pp. 177-
186.
Edwards, R. and Atkinson, K. 1986. Ore
deposit geology and its influence on
mineral exploration. Chapman and Hall,
466 p., London-New York.
Giordano, T.H. and Barnes, H.L., 1981. Lead
transport in Mississippi Valley type ore
solutions. Econ. Geol., 76; 2200-2211.
Göksu, E. 1955. Edremit-Kalabak köyü
bölgesinde yapılan detay jeoloji
ve prospeksiyon etüdleri hakında
rapor. M.T.A. Rapor No: 2267
(yayınlanmamış).
Gözler, M.Z., Ergül, E., Akçaören, F., Genç,
Ş., Akat, U. ve Acar, Ş. 1984. Çanakkale
Boğazı doğusu Marmara Denizi güneyi
Bandırma- Balıkesir- Edremit ve Ege
Denizi arasındaki alanın jeolojisi ve
komplikasyonu. M.T.A. Rapor No: 7430
(yayınlanmamış).
Guilbert, J.M. and Park, C.F. 1986. The
geology of ore deposits. W.H. Freeman
and Company, 985 p., New York.
Gustafson, L.B. and Williams, N. 1981.
Sediment-hosted stratiform deposits of
copper, lead and zinc. Skinner, B.J.(ed.).
Econ. Geol. 75. anniversary volume,
139-178, Amsterdam.

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.