Gümüşhane Yöresi Mineralli Su Kaynaklarının İz Element ve Radyoaktivite İçerikleri

Makalenin İngilizce İsmi: 
Radioactivity Properties and Trace Element Contents of Mineral Waters in the Gümüşhane Vicinity
Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
Gümüşhane
iz elementler
Mineralli sular
radyoaktivite
Türkçe Özet: 

Gümüşhane ili yakın çevresinde bulunan Budak, Tekkeköy, Akgedik, Yıldız, Yeşildere, İnkılap ve Güvercinlik mineralli su kaynakları debileri 0.023-1.5 İt/sn, pH değerleri 6.12-6.57, sıcaklıkları 9.2-16.7 C arasında değişen, berrak ve ekşimsi tatta olan kaynaklardır. Bunlardan Güvercinlik ve Yeşildere mineralli su kaynakları ise yöre halkı tarafından içilmektedir. Çalışmanın amacı bu kaynakların içerik yönünden insan sağlığına uygunluk durumlarının belirlenmesi ve uygun nitelikte olanlarının ekonomiye kazandırılması için yapılacak yatırımlara bir temel oluşturmasıdır. Mineralli su kaynaklarının içme kalitesi açısından Mn+2, Fe+2, Pb+2, Zn+2, Cu+2, Cd+2, As (total) gibi iz element ve toplam alfa ve toplam beta içerikleri incelenmiş ve içmeye uygunlukları araştırılmıştır. İz element içeriklerine göre Budak ve Akgedik mineralli suyunda Mn+2, Fe+2, Pb+2, Yıldız, İnkılap ve Güvercinlik mineralli sularında Fe+2, Pb+2, Tekkeköy ve Yeşildere mineralli sularında ise Pb+2, değerlerinin W HO (Dünya sağlık Örgütü) ve TS 9130 (Türk Standartlar Enstitüsü) (maden suyu içilebilir) standartlarındaki müsaade edilebilir değerin üzerinde olduğu görülmüştür. Cd+2 değeri ise Yeşildere ve Güvercinlik kaynaklarında standartlardaki sınır değerde, diğer kaynaklarda ise daha yüksektir. Radyoaktivite içeriklerine göre ise mineralli su kaynaklarının alfa aktivitelerinin 0.122-0.78 Bq/1 arasında, beta aktivitelerinin ise 0.067-0.401 Bq/1 arasında olduğu belirlenmiştir. WHO ve TS 9130'a göre incelenen kaynaklann hepsinde alfa aktivitesi müsaade edilebilir değerin üzerindedir. Bu değerler kaynaklann içilerek tüketilmesi durumunda sağlık açısından sorunlar yaratacağını göstermektedir.

Key Words: 
Gümüşhane
trace elements
Mineral Water
radioactivity
İngilizce Özet: 

The mineral waters, Budak, Tekkeköy, Akgedik, Yıldız, Yeşildere, İnkılap, Güvercinlikhave 0.023-1.5 liter/sec yields, 6.12-6.57pH, 9.2-16.7 Ctemperature, clear and sourish taste in Gümüşhane City vicinity. Güvercinlik and Yeşildere mineral springs are used by people living there. These mineral waters are investigated drinking vvater quality. Mn+2, Fe+2, Pb+2, Zn+2, Cu+2, Cd+2, As (total) and gross alpha and gross beta contents are studied and investigated suitability drinking. According to trace element contents Mn+2, Fe+2, Pb+2 in Budak and Akgedik mineral waters, Fe+2 Pb+2 in Yıldız, inkılap and Güvercinlik mineral waters, Pb+2 in Tekkeköy and Yeşildere mineral waters, exceed values in the WHO and TS 9130 standards. in the Yeşildere and Güvercinlik mineral waters Cd+2 content is maximum value in the standarts. in the other mineral waters it is higher than this value. According to radioactivity contents, alpha activities of mineral spring waters are behveen 0.12-0.308 Bq/l, beta activities are between 0.132-0.401 Bq/l. Alpha activities are higher than the optimal degree in all the investigated samples according to WHO and TS 9130. And these values show that, those spring waters are not suitablefor drinking.

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Fatma GÜLTEKİN
Yazar Üniversitesi: 
Karadeniz Teknik Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Mühendislik Mimarlık Fakültesi 
Yazar Anabilim Dalı: 
Jeoloji Mühendisliği
2. Yazar
Yazar Adı: 
Remzi DİLEK
Yazar Üniversitesi: 
Karadeniz Teknik Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
Mühendislik Mimarlık Fakültesi 
Yazar Anabilim Dalı: 
Jeoloji Mühendisliği
Yazar E-posta: 
dilek@risc01.ktu.edu.tr
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
Makale Yayın Yılı: 
2005
Cilt/Sayı: 
29
Sayı: 
1
Sayfa Aralığı: 
36-43
PDF Dosyası: 
application/pdf iconarastirmax_2001_pp_36-43.pdf
Makalenin Yayınlandığı Web Sitesindeki Linki: 
Makaleyi Dergi Web Sitesinden İndirin
Referanslar: 

Ağar, U., 1977, Demirözü (Bayburt) ve Köse
(Kelkit) bölgesinin jeolojisi, Doktora Tezi,
İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi, KTÜ
Matbaası, Trabzon, 58 s.
43
Davis, N.S., and DeWiest, R.J.M., 1966,
Hydrogeology, John Wiley and Sons., Inc.
New York, 463 p.
Fetter, C.W., 1980, Applied Hydrogeology, Bell
and Howel Company, Colombus, Ohio, 488
PGarrels,
R.M. and Christ, C.L., 1965, Solutions,
Minerals and Equilibria, Harper and Row,
New York, 450 p.
Gültekin, F, 1998, Gümüşhane ve Bayburt yöresi
mineralli su kaynaklannın hidrokimyası ve
izotopik özellikleri, KTÜ, Fen Bilimleri
Enstitüsü, Doktora Tezi (Yayınlanmamış),
188p.
Güven, İ.H., 1993, Doğu Pontidlerin 1/25 000
ölçekli jeolojisi ve komplikasyonu, MTA,
(Ankara) Yayınlanmamış.
Güven, İ.H., Nalbantoğlu, A.K. ve Takaoğlu, S.,
1993, MTA Genel Müdürlüğü 1/100 000
ölçekli açınsama nitelikli Türkiye Jeolojisi
haritalan serisi, Trabzon F42 ve G42
Paftalan, Ankara.
Güven, İ.H., Nalbantoğlu, A.K. ve Takaoğlu, S.,
1993, MTA Genel Müdürlüğü 1/100 000
ölçekli açınsama nitelikli Türkiye Jeolojisi
haritaları serisi, Trabzon F43 ve G43
Paftalan, Ankara.
Hem, D.J., 1971, Study and interpretation of the
chemical characteristics of natural water,
second edition, U.S. Governnent Printing
Office, Washington, 363p.
Matthess, G., 1982, The Properties of
Groundwater, J.C. Haryey, John Wiley and
Sons., Inc., Canada, 406 p.
Nair, V.S.K. and Nancollas, G. H., 1959,
Thermodynamics of Iin association, Part
VI, Transition Metal Sulphates. Chem. Soc.
Jour., 3934-3939.
Pelin, S., 1977, Alucra (Giresun) Güneydoğu
yöresinin petrol olanaklan bakımından
jeolojik incelemesi, Karadeniz Teknik
Üniversitesi Yayını, Yayın No. 87, Trabzon.
Şahinci, A., 1991, Doğal suların jeokimyası,
Reform Matbaası, İzmir, 548 s.
TS, 1991, Mineralli su- İçilebilir, TS-9130, Türk
Standartları Enstitüsü, Ankara, 13 s.
WHO, 2003, Guidelines for drinking water
quality. Third Edition, Chapter 9.

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.