Afyon Ömer-Gecek Jeotermal Sisteminin. Modellenmesi

Makalenin İngilizce İsmi: 
Modeling of the Afyon Ömer-Gecek Geothermal System
Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
Afyon
Geçek
HST3D
jeotermaU Ömer
sıcak su akif eri
Türkçe Özet: 

Afyon Ömer-Gecek jeotermal alanı Türkiye'nin önemli jeotermal alanlarından biridir.
Bölgede MTA ve özel kuruluşlar tarafından açılmış çok sayıda sıcak su kuyusu bulunmaktadır..
Bu kuyulardan, 48-98 °C sıcaklıkta ve 4-100 l/s debi ile sıcak su elde edilmektedir.
Afyon İl Özel İdaresi tarafından oluşturulan AFJET (Afyon Jeotermal Isıtma Tesisleri)
şirketi, Afyon kentinin jeotermal enerji ile ısıtılması amacıyla bölgedeki sıcak sulardan
yararlanmaktadır. Bölgede yer alan kuyuların birbirine çok yakın olması kuyular arasında
girişime ve sıcaklık düşüşlerine neden olmaktadır,. Sıcak su akiferini Paleozoyik
yaşlı Afyon metamorfitleri oluşturmaktadır. Perméabilité değeri düşük (k=10"t2 m2) olan
ve kıtıklı ve çatlaklı bir yapı gösteren bu birim., eklem, kırık ve çatlakları içinde sıcak
yeraltısuyu bulundurmaktadır. Bu çalışma kapsamında sıcak su dolaşım sistemini ortaya
koymak ve mevcut işletme koşullarının sistem üzerindeki etkisini göstermek amacı ile sıcak
su akiferindeki basınç ve sıcaklık dağılımı HST3D modeli aracılığıyla benzeştirilmiştir.
Model sonuçlarına göre birbirine yakın açılmış kuyular ile yapılan yoğun işletme çalışmaları
sonucu, sıcaklık ve basınç değerlerinin kuyular çevresinde zaman içerisinde giderek
azaldığı görülmektedir. Akiferin hidrolik iletkenliğinin düşük olması sistemin yenilenebilmesi
için uzun zaman gerektirmektedir. Bu nedenle,, bundan, sonra açılacak kuyuların
mevcut kuyuların uzağında,,,'--alanın değişik noktalarına dağılacak şekilde tasarlanması
ve düşük debi ile üretim yapılması kuyular arasındaki sıcaklık etkileşimlerinin önlenmesi
açısından büyük önem. taşımaktadır.

Key Words: 
Äfyon
Gecek
geothermal area
hot water aquifer
HST3D
Ömer
İngilizce Özet: 

Afyon Ömer-Gecek is one of the important geothermal areas in Turkey, with lots of boreholes
drilled by MTA and other organizations, These boreholes yield 4-100 l/s hot water
at 48-98 °C. AFJET' Corporation established by Afyon Private City Directory utilizes this hot water which has been obtaining from deep boreholes for the heating of the Afyon city.
The short distance between the boreholes causes interference between the wells and the
température reduction. The hot water aquifer composed of Afyon metamorphics of Paleozoic
age. The hoi water,is located in the cracks of this low permeable (k—W12 rmt) formation..
Within the scope of this study, it is aimed to conceptualize the hot water circulation
system, to indicate the effects of the current exploitation activities on the aquifer system
by modeling the temperature and pressure distribution with the HST3D numerical model.,
According the results derived from the model, the temperature and pressure around the
boreholes decrease gradually in time. Due to the low permeability, the turnover of the
system requires a long time., Therefore, new wells should be located far away from, the
existing wells and exploited with low rates in order to prevent temperature interferences..

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Berrin AKAN
Yazar Üniversitesi: 
Hacettepe Üniversitesi
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
Makale Yayın Yılı: 
2002
Cilt/Sayı: 
26
Sayı: 
2
Sayfa Aralığı: 
31-52
PDF Dosyası: 
application/pdf iconarastirmax_2022_pp_31-52.pdf
Makalenin Yayınlandığı Web Sitesindeki Linki: 
Makaleyi Dergi Web Sitesinden İndirin
Referanslar: 

Akan, B., 2002.. Afyon Ömer-Gecek sıcak su
akiferi hidrojeoloji! modeli. Hacettepe
Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji
(Hidrojeoloji) Mühendisliği Anabil i, m
Dalı Doktora Tezi,, Ankara, 90 s (yayımlanmamış).
Argus Interware, Inc., 1997. User's guide Argus
ONE™, Argus Open Numerical
Environments — A. GIS modeling system,
version 4.0. Jerico, NY,, Argus Holdings,,
Limited, 506 pp.
Ercan,, T., Ölmez E.., Matsuda, JX, Nagao, K.,
and Kita, L, 1994. Chemical and Isotropie
features of hot and mineral waters and.
their gas content from. Northern and
Western Anatolia. Energy Bull. Of
Turkey,, 1 (2), 10-20..
Erişen, B., 1,972, Afyon-Heybeli (KızıUtilise)
jeotermal araştırma sahasının jeolojisi ve
jeotermal enerji olanakları. MTA Rapor
No :5490 (yayı mlanmamış).
Erkan,, Y., Bayhan, R, Tolluoğlu, Ü., Aydar, E.,
1996,. Afyon yöresi, metamorfik ve volkanik
kayaçlannın jeolojik, petrografik ve
jeokimyasal incelenmesi. TÜBİTAK Proje
Raporu,, Proje No: YBAG-Ö04/DPT
(yayımlanmamış).
Gelhar, L.W., Welty, C, Rehfeldt, K.R., 1.992,.
A critical review of data on field-scale
dispersion in aquifers. Water Resources
Research, 28(7),, 1955-1974.,
GSJ-MTA, 1992. Summary of the GSJ-MTA
Cooperative project on the geothermal
system in Turkey, examples at Hasandağı-
Ziga and Sivrihisar-Sofular-Acı göl areas
in Central Anatolia and Afyon Area in
Western Anatolia,. Ankara,, 12 pp
(unpublished)..
Horai, K., 1971. Thermal conductivity of rock
forming minerals., Journal of Geophysical
Research,, 76 (5), 1278-1308.
Karamanderesi,, İ.H., 1972,. Afyon K.24-b paftası
delay jeoloji etüdü ve jeotermal alan olanakları
hakkında,. MTA Rapor No: 5733
(yayı mi anmamış).,
Kipp, K.L., 1987., HST3D: A computer code for
simulation of heat and solute transport in
three-dimensional ground-water flow
systems. U.S. Geological Survey,, Water-
Resources Investigations Report 86-4095,
Denver,, Colorado,,, 393 pp,.
Metin,,, S..,, Genç, I. ve Bulut, V., 1987; Afyon ve
dolayının jeolojisi. Rapor No: 2113 (yayımlanmamış).
Mutlu, H., 1996. Geochemical assesment of
thermal waters from the Afyon
geothermal area: Geothermometry
applications and fluid-mineral equilibria.,
Ph.D. Thesis,, Middle East Technical
University, Graduate School of Natural
and Applied Sciences, Ankara, 169 pp
(yayiml anmamış).
Scharli, IX, Rybach, L., 2001.. Determination of
specific heat capacity on rock fragments.
Geothermics, 30, 93-110.
Şimşek, Ş., 1993.. Isotope survey of geothermal
systems of central Anatolia. IAEA
Coordinated Research Program between
HU-UKAM and IAEA,, Research
Contract No:6716/RB, Final Report, 77 s
(unpublished).
Tamgaç, Ö.F., Güner,.A.,, Sarp,, S.,, Yıldırım, N.,
Durak, S., Küçük, O., ve Koçak.,, A., 2000.
Afyon -Ömer-Gecek j eotermal sahasın in
koruma alanları, test ve potansiyel değerlendirme
raporu. MTA Rapor No: 10388
(yayımlanmamış),.
Tatlı, S., 1973. Afyon-Gazlıgöl-Sıısuz alanının
jeolojisi ve jeotermal enerji olanakları.
MTA Rapor No: 2588 (yayımlanmamış).
Tezcan, L., Meriç,, B.T., Doğdu,, N,, Akan, JB.,
Atilla, A. Ö., Kurttaş, T., 2002. Akarçay
havzası hidrojeolojisi ve yeraltisiiyu akını
modeli. Hacettepe Üniversitesi - Uluslararası
Karst Su Kaynakları Uygulama ve
Araştırma Merkezi (UKAM)-Devlet Su
İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü, Final Raporu,
339 s (yayımlanmamış).
Yılmaz, Ö., 1999. Jeotermal enerji ve Afyon'da
kullanımı., Afyon Kocatepe Üniversitesi,,
Afyon,» 93 s.

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.