Istanbul Boğazı Denizaltı Geçişi için Tip Tünel île Kalkan Tünelin Uygunluğunun Karşılaştırılması

Makalenin İngilizce İsmi: 
Comparison of Suitability of Submerged Tunnel and Shield Tunnel for Subsea Passage ofBosphorus
Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
İstanbul Boğazı
kalkan tünel
model deney
sarsma masası
sıvılaşma
tüp tünel
Türkçe Özet: 

İstanbul Boğanında batırma tipi bir'tüp tünelin inşası planlanmaktadır. İnşa edilmesi halinde bu. tünel,
dünyanın en derin batırma tipi tüneli olacak ve teknolojik açıdan karşılaşılacak 'bir çok problemin çözülmesini
gerektirecektir,. Çevre sorunlarının yanısıra,, statik ve dinamik, yükler altında tünelin Avrupa, yakasındaki Sirkeci
yakınlarında çok ciddi duraylılık sorunlarının yaşanması beklenmektedir., Bu yazıda,, önce tünelin, inşa edileceği
bölgedeki jeolojik, ve jeoteknik özellikler1 ile çevresel ve sismik koşullar' özetlemiş, daha. sonra inşaat: alanı, yakınlarında
oluşabilecek ve 'büyüklüğü 6"yı geçen depremlerde zeminin sıvılaşma olasılığının oldukça yüksek olacağı
üzerinde durulmuştur. Değerlendirmeler, planlanan batırma tipi tüp tünelin jeolojik, jeoteknik, çevre, inşaat, sismik
ve deniz trafiği, gibi faktörler açısından pek uygun olmadığını göstermektedir. Buna alternatif bir seçenek
olarak, kalkan tipi tünelin, daha uygpn olup olmayacağı tanşılmış ve batırma tipi tüp tünel ile karşüaştınlmıştır.
Öngörülen tüne:! hattı değiştirilmediği sürece, tünelin sıvılaşmaya karşı, dirençli daha derindeki zeminde inşa
edilmesi daha uygun olacaktır. Bu durumda tünelin deniz tabanından itibaren örtü tabakasının kalınlığının en az
tünel yüksekliğinin iki katı olacak, şekilde: inşa. edilmesi gerekmektedir. Bu tür- bir derinlikte batırma tipi bir
tünelin inşası mümkün olamayacağına göre, tünelin bugünkü güzergahı değiştirilmediği sürece kalkan tünelin
inşası en iyi çözüm şekli olacağına kuşku yoktur..

Key Words: 
Bosphorus
shield' tunnel
model test
shaking table
liquefaction
submerged tunnel
İngilizce Özet: 

The construction of a sub-sea tunnel at Boğaz (Bosphorus) has been planned as a submerged funnel If this
tunnel is constructed as a submerged tunnel it will be the deepest one in the world and it has many teehnologicall
challenging problems. Besides environmental concerns, the adverse geotechnical conditions near Sirkeci on
the European side might present severe stability problems under both static and dynamic loading conditions,, The
author has presented an overall view of geology, geotechnical and environmental conditions and seismicity of the
construction area,, Particularly, it is emphasized, out that the liquefaction of ground in the construction site during
an earthquake greater than magnitude 6 may be a big concern for the tunnel It is pointed out that the
presently planned submerged tunnel is not suitable in view of its seismic stability, geotechnical conditions, constructional
difficulties, environmental problems and disruptions of both national and- international sea traffics,.
Furthermore, the suitability of shield tunnelling as an alternative is discussed ana* compared with that of the submerged
tunnel If the sub-sea tunnel is constructed along the planned alignment, it will be better to locate the tunnel
in ground, which is more resistant against liquefaction. Under such situation, the overburden of tunnel from
sea-bottom will be 2D or greater.. Since it is not possible to construct submerged, tunnels with such overburden,
the shield tunnel should be the best option unless the route and the type of construction is changed.

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Ömer AYDAN
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
Makale Yayın Yılı: 
2001
Cilt/Sayı: 
25
Sayı: 
1
Sayfa Aralığı: 
1-17
PDF Dosyası: 
Referanslar: 

Aydan, O.., 1997, Seismic characteristics of Turkish
earthquakes.. Turkish. Earthquake: Foundation,
TDV/m:97~G07;), 41 pp.
Aydan» Ö., 2000.. GPS ölçümlerine dayanılarak
Türkiye'nin, yıllık birini deformasyon ve gerilim
hızı dağılımı üzerine bir çalışma. Yerbilimleri
22,21-31.
Aydan, Ö., and Kumsar, EL,, 1997. Yeni bir sıvılaşma
tahmin yöntemi ve uygulamaları. İzmir ve
Çevresinin Jeoteknik Sorunları Sempozyumu,
İzmir, Bildiri Özleri Kitabı.
Aydan, Ö., Sezaki, M., and Yarar, R.t 1996., The
seismic characteristics of Turkish Earthquakes.
11th. World Conference on Earthquake
Engineering., Acapulco, Mexico, 1-8.
Aydan, ö., Ulusay, R., Kumsar, HL, Sönmez, H., and
Tuncay, E.., 1998,. A. site investigation of
Adana-Ceyhan Earthquake of June 27, 1998.
Turkish Earthquake Foundation, TDV/DR 006-
30, 131pp.
Aydan, G.., Ulusay, R,, Hasgür, Z., and Taşkın, B.,
1999., A site investigation, of Kocaeli
Earthquake of August 17, 1999. Turkish
Earthquake Foundation, 180pp.
Barka, A,A.,, 1997.. Neotectonics of the Marmara
region., Active: Tectonics of the Nortwestern
Anatolia- The Marmara Poly-Project, 55-87.
EJR (East Japan Railway), 1994.. Railway
Construction, Design and Planning Manual.
Gençoglu, S., înan, Ï. ve Güler, H., 1991.
Türkiye'nin deprem tehlikesi., Türkiye Jeofizik
Mühendisleri. Odası» Ankara.
Kamada, M., 2000. Kişisel görüşme., Waseda
Üniversitesi, İnşaat. Mühendisliği Bölümü,,,
Tokyo, Japonya,
MTA» 1973. Geologic and. neotectonic map of
Marmara Region.
Öztürk, H., 1999., Beykoz (İstanbul-Türkiye)
civarının jeolojisi ve İstanbul Boğazı'nın
gelişimine bir yaklaşım... İstanbul Üniversitesi
Yerbilimleri Dergisi,, Sayı 10.
Tezcan, S.S.,1996. Probability analysis of earthquake
magnitudes. Turkish Earthquake
Foundation, TDV/TR 96-001.
Tezcan., S.S.,1999. Comparative study on the 3rd
Bosphorus crossing : Submerged 'tunnel or suspension
bridge. Intnl.. Workshop on Strait
Crossing, Oslo, 57-73..
Tezcan, S.S. ve Bal,, I.E., 200i. Tüp geçitin. yeri ve
sakıncaları.. İnşaat Dünyası, No:213, 10.2-107
veNo:214, 100-106.
Ulusay, R.., Aydan, Ö., Kumsar, EL, and Sönmez, H.,
2000. Engineering geological characteristics of
the 1998 Adana-Ceyhan earthquake with particular
emphasis on liquéfaction phenomena and.
the role of soil behaviour. Bull.Engineering
Geology and the Environment, 59(2), 99-118.,
Geological

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.