OBJEKTİF VE SUBJEKTİF DOĞAL HAK ARASINDA META-NORMATİF İLKELER

Makalenin İngilizce İsmi: 
Meta-Normative Principles in Between Objective and Subjective Natural Right
Makale İçerik Bilgileri
Makale Dili: 
Türkçe
Anahtar Kelimeler: 
Doğal Haklar
Doğal Hukuk
Objektif Doğal Hak
Subjektif Doğal Hak
Meta- Normatif İlkeler
Türkçe Özet: 

Doğal hakların temellendirilmesi siyaset teorisinde hâlâ önemli bir meseledir. Doğal hakların
doğal hukuk ile temellendirildiği söylenebilecek olsa da, bu temellendirmeye ilişkin olarak gelenek
içinde iki farklı yaklaşımı ifade etmek üzere klasik doğal hukuka atfen objektif doğal hak ve modern
doğal hukuka atfen subjektif doğal hak ayrımı yapılmaktadır. Bugünkü doğal haklar kavramına ilişkin
anlayışımızı esas olarak subjektif doğal hak yaklaşımı belirlemiş olmakla birlikte, felsefî
temellendirme konusunda ciddi sıkıntıların mevcut olduğunu kabul etmek gerekmektedir. Belki de bu
sıkıntılar sebebiyle, Yirminci Yüzyılın ikinci yarısında doğal hak teorileri gittikçe daha fazla objektif
doğal hak veya klasik doğal hukuk zemine yöneldi. Objektif ve subjektif hak yaklaşımları arasında
bazı bakımlardan tarihî ve felsefî bir gerilim var olmakla birlikte, doğal haklar için olası en uygun
felsefî zemin olarak klasik doğal hukuk yaklaşımı görünmektedir. Son dönemde dikkati çeken doğal
hak teorilerinden biri olan Rasmussen ve Den Uyl’ın teorisi Lockeçu doğal haklar ile Aristotelesçi
etiği yeni bir formülasyon ile biraraya getirmeyi denemektedir

Key Words: 
Natural Rights
Natural Law
Objective Natural Right
Subjective Natural Right
Meta- Normative Principles
İngilizce Özet: 

Justifying of natural rights is still an important issue in political theory. Although it might be
said that natural rights is founded by natural law, a discrimination is made between objective and
subjective natural right -the first references to classical natural law and the second references to
modern natural law- to indicate two different approach in the tradition. It is necessary to acknowledge
that there are serious questions about philosophical justifying, however, the subjective natural right
approach has determined fundamentally our present-day understanding on natural rights concept. In
the late Twentieth Century, probably because of these questions, natural rights theories have tended to
head towards classical natural law or objective natural right. Although there is the philosophical and
historical tension between objective and subjective natural right approaches, it seems like that the
classical natural law approach is the most appropriate philosophical foundation to justify natural
rights. Rasmussen and Den Uyl’s theory which is one of the remarkable theories recently has tried to
combine Aristotelian Ethics and Lockean natural rights by a new formulation.
Key Words: Natural Rights, Natural Law, Objective Natural Right, Subjective

Yazar Bilgileri
1. Yazar
Yazar Adı: 
Cennet Uslu
Yazar Ünvanı: 
Yardımcı Doçent
Yazar Üniversitesi: 
Gaziosmanpaşa Üniversitesi
Yazar Fakültesi: 
İktisadi İdari Bilimler Fakültesi
Makale Künye Bilgisi
Makalenin Yayımlandığı Dergi: 
Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
Makale Yayın Yılı: 
2011
Cilt/Sayı: 
12
Sayı: 
1
Sayfa Aralığı: 
87-105
PDF Dosyası: 
application/pdf iconarastirmax_1469_pp_87-105.pdf
Makalenin Yayınlandığı Web Sitesindeki Linki: 
Makaleyi Dergi Web Sitesinden İndirin
Referanslar: 

1. AĞAOĞULLARI, Mehmet Ali. (1988) Eski Yunan’da Siyaset Felsefesi, V
2. Yayınları, Ankara.
3. ARISTOTELES. (2004) Nicomachean Ethics, çev. W.D.Ross, eBooks@Adelaide
4. AQUINAS, St. Thomas. (1920) The Suma Theologica, ing. Çev. Fathers of the
5. English Dominican Province, 2. edi., internet adresi:
6.
7. CICERON (1977) De Re Publica, İng. çev. Clinton Walker Keyes, Loeb Classical
8. Series, V. 16, Harvard University Pres, Cambridge.
9. CURRAN, Eleanor (2002) “Hobbes’s Theory of Rights –A Modern Interest
10. Theory”, The Journal of Ethics, N. 6; 63–86.
11. D'ENTREVES, Alexander P. (1994) Natural Law: An Historical Survey, İlk basım
12. 1951, Transaction Publisers, New Brunswick&London.
13. GOLDING, Martin P. (1993) “Aristotelian Ethics and Natural Rights: A Critique”,
14. Reason Papers, N.18; 71-77.
15. GÖKBERK, Macit. (1996) Felsefe Tarihi, 8. basım, Remzi Kitapevi, İstanbul.
16. GÖZLER, Kemal. (2008) “Tabiî Hukuk ve Hukukî Pozitivizme Göre Adalet
17. Kavramı”, Muhafazakâr Düşünce, N. 15; 77-90.
18. GAUTHIER, David. (1988) Morals by Agreement, (İlk basım 1986), Clarendon
19. Pres, Oxford.
20. GROTIUS, Hugo. (2005) The Rights of War and Peace, 3 vols., İlk basım 1625,
21. ed. Richard Tuck&Jean Barbeyrac, Liberty Fund, Indianapolis.
22. HERBERT, Gary B. (2002) A Philosophical History of Rights, Transaction
23. Publishers, New Brunswick.
24. HITTINGER, Russell. (1998) “Introduction”, içinde The Natural Law, Heinrich A.
25. Rommen, Indianapolis, Liberty Fund, ss. i-xxxii.
26. HITTINGER, Russell. (1993) “Does Need Liberalism Natural Rights?”, Reason
27. Papers, N. 18; 79-88.
28. HOBBES, Thomas. (2004) Leviathan, çev. Semih Lim, 4. baskı, YKY, İstanbul.
29. LOCKE, John. (2004) Hükümet Üzerine İkinci İnceleme, çev. Fahri Bakırcı, Babil
30. Yayınları, Ankara.
31. KHAWAJA, Irfan (1992) “Natural Rights and Liberalism”, Reason Papers, N. 17;
32. 135-151.
33. MACK, Eric. (1993) “Rasmussen and Den Uyl on Natural Rights”, Reason Papers,
34. N. 18; 89-99.
35. NOZCIK, Robert. (2000) Anarşi, Devlet ve Ütopya, Bilgi Üniversitesi Yayınları,
36. İstanbul.
37. PAUL, Jeffrey. (1993) “Natural Ends and Natural Rights”, Reason Papers, N.18;
38. 107-113.
39. RASMUSSEN Douglas B. (1980) “Groundwork for Rights: Man’s Natural End”,
40. The Journal of Libertarian Studies, V. 4, N.1; 65-76.
41. RASMUSSEN, Douglas B.&DEN UYL, Douglas J. (1991) Liberty and Nature: An
42. Aristotelian Defense of Liberal Order, Open Court, La Salle.
43. ROMMEN, Heinrich A. (1998) The Natural Law, Liberty Fund, Indianapolis.
44. ROSS, David. (2002) Aristoteles, Kabalcı, İstanbul.
45. SIGMUND, Paul E. (1982) “From Medieval to Modern Natural Law”, Natural
46. Law in Political Thought, University Pres of America, London, ss.74-90.
47. TIERNEY, Brian. (1989) “Origins of Natural Rights Language: Texts and
48. Contexts”, History of Political Thought, V.10; 614-646.
49. TIERNEY, Brian. (1987) “Villey, Ockham and The Origin of Individual Rights”,
50. The Weightier Matters of The Law and Religion, ed. John Witte Jr. & Frank
51. S. Alexander, Scholars Press, Atlanta, ss. 1-31.
52. TUCK, Richard. (1989) Natural Rights Theories, Their Origin and Development,
53. Cambridge University Pres, Cambridge.
54. USLU, Cennet. (2009) İnsan Haklarının Felsefi Temelleri: Doğal Hukuk ve Doğal
55. Haklar, Liberte Yayınları, Ankara.
56. WEINREB, Lloyd L. (1996) “Natural Law and Rights”, ed. Robert P. George,
57. Natural Law Theory, Oxford University Press, Oxford, ss. 278-305.

Türkiye’nin ilk İşletme Fakültesi olan İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi bir ilke daha imza atmaya hazırlanıyor. Arastirmax.com "1. Liselerarası İşletme ve Ekonomi Proje Yarışması"nın sponsorlarından biri olmaktan gurur duymakta.