Bir ekonomideki sektörler arasında var olan karşılıklı ilişkilerin ekonominin bütünü çerçevesinde sayısal olarak incelenmesinin bir yolu da girdi-çıktı çözümlemesidir. Bu çözümlemede sektörler arası mal ve hizmet akışı ile sektörel diğer ekonomik büyüklükler, girdi-çıktı tabloları ya da diğer bir ifadeyle endüstriler arası işlemler tablosunda gösterilmektedir. Bu tablolar aracılığıyla sektörel üretim planlaması, sektörel fiyat ve maliyet analizleri, sektörel yatırım ve verimlilik analizleri yapılmasının yanında ekonominin yapısal analizi ve planlaması ile dönemler arasında karşılaştırmaların yapılması da mümkündür. Hazırlanması zaman alıcı ve maliyetli bir süreç olduğundan, girdi-çıktı tablolarının düzenli olarak her yıl yayınlanması pek mümkün olmamaktadır. Dolayısıyla bu tabloların, model ve iktisadi planlama çerçevesinde kullanılması gecikmelere neden olduğu gibi, kullanılan bilginin eskimesine de yol açmaktadır. Girdi-Çıktı(G-Ç) tablosundan hareketle hesaplanan ve girdiler ile çıktılar arasındaki ilişkiyi tanımlayan girdi katsayıları da bu tabloların gecikmesi ile güncelliğini yitirmektedir. Bu nedenle tabloların yayınlanması beklenilmeden temel olarak alınan bir girdi-çıktı tablosundan hareketle yeni girdi-çıktı katsayılarının hazırlanmasına ilişkin bir takım yöntemler geliştirilmiştir. Bu çalışmada Türkiye’de 2002 yılı için girdi katsayılarının tahmini, RAS ve hedef programlama modellerinden yararlanılarak yapılmış ve bu tahmin değerlerinin 2002 yılına ait gerçek girdi katsayıları ile uyumluluğunun bir testi yapılmıştır. Bunun için 1998 yılı tablosu temel tablo, 2002 yılının tablosu ise hedef yılı tablosu olarak alınmıştır. Çalışmanın yapılabilmesi için öncelikle 1998 yılına ait girdi-çıktı tablosu NACE sınıflandırmasına dönüştürülmüş ve sektör sayısı 59‘a indirgenmiştir. Hedef programlama modellerinin çözümünde LİNGO8 paket programı, RAS modelinin çözümünde TÜİK’den alınan paket program kullanılmıştır. Çözüm sonuçlarının gerçek değerleri ne derece yakaladığının testi için Theil istatistiği kullanılmıştır.
Bir işletmedeki üretim planlama ve kontrol sistemi, üretimde verimlilik hedefi-ne ulaşmak için üretim faaliyetlerinin koordinasyonunu sağlayan bir araç olmaktadır. Üretim planlama faaliyetleri için çeşitli yöntemler geliştirilmiş ve bilgisayarların iş-letmelerde yaygın bir şekilde kullanılmaya başlanması ile bu yöntemlerden en etkin şekilde yararlanılmaya başlanılmıştır. Bu çalışmada öncelikle çok amaçlı karar verme yöntemlerinden Hedef Programlama Yöntemi tanıtılmıştır. Daha sonra ise konu ile il-gili Brisa A.Ş.’de yapılan uygulama yer verilmiştir. Burada, Brisa A.Ş.’nin bir aylık üre-tim döneminde TBR sınıfı lastiklerden üretmesi gereken miktarlar, kurulan Hedef Programlama Modelinin ABQM 3.0 Bilgisayar Programı yardımıyla çözülmesiyle bulun-muştur. Son olarak da, uygulama sonucunda bulunan bulgular değerlendirilmiştir.
